DZIŚ

dodaj wiadomość | newsletter | kontakt

narzędzia służące osiąganiu równej reprezentacji kobiet i mężczyzn w życiu publicznym (w tym w parlamentach).

W wyborach do parlamentów w Europie oraz na świecie (Australia, Kanada, Nowa Zelandia) stosuje się różne mechanizmy, które służą wzrostowi liczby kobiet w politycznych gremiach decyzyjnych.

Mechanizmy te są dostosowane do typu systemu wyborczego (proporcjonalnego lub większościowego).

Mechanizmy zwiększające liczbę kobiet:

W systemach proporcjonalnych

- okręgi wyborcze są zwykle wielomandatowe, tj. w jednym okręgu wyborczym wybiera się kilku parlamentarzystów. Głosuje się na jednego kandydata spośród wielu nazwisk umieszczonych na liście wyborczej. Do ciała ustawodawczego wybiera wchodzą ci, którzy uzyskali największą liczbę głosów.

  • Kwota określony procentowo udział reprezentantów i reprezentantek każdej z płci na liście wyborczej.

  • Parytet – równy (50/50) udział kandydatów obojga płci na liście wyborczej.

  • System suwakowy (zipping) – lista wyborcza, na której nazwiska kandydatów i kandydatek umieszcza się naprzemiennie. Suwak przeciwdziała umieszczaniu nazwisk kobiecych na końcu listy.

  • Podwójna nominacja – mechanizm przedstawiania na dane stanowisko kandydatury kobiety i mężczyzny o porównywanych kwalifikacjach, oraz wyboru spośród tej dwójki osoby tej płci, która jest w danym gremium niedoreprezentowana.

W systemach większościowych

- gdzie okręgi wyborcze są jednomandatowe oraz obowiązuje system „zwycięzca bierze wszystko”. Każda z partii lub komitetów wyborczych wystawia jednego kandydata. Wyborcy głosują na jedno nazwisko. Zwycięża kandydat z największą liczbą głosów.

Kobiece listy kandydatów (all women short lists) – listy składające się wyłącznie z kandydatek, spośród których mogą następnie wybierać wyborcy. Mechanizm wykorzystany dwukrotnie przez Partię Pracy w Wielkiej Brytanii, stosowany też w Australii i Nowej Zelandii przed reformą systemu wyborczego.

Listy priorytetowe – (priority list) – zbilansowane pod względem płci (lub innych kryteriów)

Parowanie okręgów (twinning) – dobieranie jednomandatowych okręgów wyborczych w pary, w których kandydatami są w jednym – kobieta, w drugim – mężczyzna. Mechanizm wykorzystany w wyborach do parlamentów Walii i Szkocji.